
Fiber Optik Kablolar nasıl çalışır ? Çeşitleri nelerdir ?
Fiber optik kablo
İnsanlar her alanda en hızlı olmaya çalışıyor. Teknoloji bu hızı yakalamak için sürekli gelişiyor ve nitekim zamanın en hızlı sistemleri üretilip son kullanıcı ile buluşuyor.Bunlardan birtanesi ışık hızında veri iletişimine imkan veren fiberoptik kablo . Adı kablo olarak geçse de bu kablo diğerleri gibi elektron akışı ile iletim sağlamıyor . Optik kelimesinden de anlaşılacağı gibi ışık ile iletim sağlanıyor . Özetle kablo içerisinde ışık taşıyor.
Fiber optik kablonun kesitini inceleyelim
1-Merkez : Işığın hareket ettiği cam tabaka
2-Cam örtü : Merkezin dışını saran , optik malzemeden üretilmiş , merkezden yansıyan ışığı tekrar merkeze ileten kısım
3-Kılıf : Kabloyu darbe ve nem’e karşı korumak için cam örtünün de üzerinde olan en dış tabaka
Saç teli kalınlığında saf camdan üretilmiş bir ip düşünün,bu ipin etrafını merkez yansıtıcı bir kaplama ile kaplayın,sonra kablo zarar görmesin diye sağlam bir kaplama malzemesi ile üzerini kaplayın.İşte elde ettiğiniz şey bir fiber optik kablo.Bu kablo ile kilometrelerce ışık gönderebilirsiniz.
Ne işimize yarayacak; Bu kablo ile 1 , 0 , 1 , 0 yani olumlu olumsuz , var yok şeklinde seri veriyolu gibi veri gönderebiliriz.Hatta dört adet kablo kullanarsak 01010 , 01100 , 01010 olarak . 8 adet kablo kullanırsak 01010000 , 01010001 , 01001001 olarak paralel veri bile gönderebiliriz.
Normal kablolar iç drençleri sebebiyle belli mesafelerden sonra güç kaybı yaşatıp veri kaybına sebep olurken fiberoptik kablolarda ışık hızı ile iletim söz konusu olduğu için veri kaybı (kablo hasarları hariç) sıfırdır.
Binlerce optik fiberden oluşan kablolar yapılarına , çaplarına ve malzemelerine göre ikiye ayrılırlar
Tekil modlu fiber kablolar ; 9 mikronluk çapa sahiptirler , 1300 ile 1550 nanometre dalga boyu olan bu kablolar kızılötesi ışık iletirler ve maximum güvenlik sıfır veri kaybı için kullanılırlar
Çoğul modlu fiber kablolar ; 62,5 mikronluk çapa sahiptirler , 850 ile 1300 nanometre dalga boyu olan bu kablolar kızılötesi ışık iletirler.Üretim maliyeti düşük olduğu için sık tercih edilir fakat güvenlik tekil kablolara göre düşüktür.
Bazı fiberoptik kablolar cam yerine plastikten üretilmişlerdir . Bu kablolar 1mm merkeze sahip 650 nanometre dalga boyu ile ucuz maliyetlilerdir. Çok uzak mesafelere veri gönderemezler ama kısa mesafeler için ekonomiktir.
Kabloda ışık nasıl taşınır ?
Aslında fiber optik kablo içerisindeki ışığın taşınma mantığı çok basit.Elinizdeki bir lazeri aynaya tutun , aynadan yansıyan lazeri yine başka bir ayna ile farklı bir aynaya yansıtın ondan geleni başkasına ondan geleni başkasına bu böyle son noktaya kadar gitsin . Bütün olay serbest yansıma kuralını kullanmak . Zor olan bu ayna parçacıkalırını gerekli derecelerde yerleştirmek . İşte bu işi fiber üreticileri labratuvarlarda gerçekleştirmektedir. Işık iletiminde dikkat edilmesi gereken kablonun mümkün olduğu kadar düz yerleştirilmesini sağlamaktır . Keza kabloyu çok kıvrımlı döşediğimizde yansıtma açıları değişeceği için veri kaybı da yaşanacaktır.
Bu arada ; Fiber internet olarak adlandırılan internet , santralden gönderilen internet datasının evinizin yakınındaki internet dağıtım kutusuna normal bakır kablo yerine fiber kablo ile gönderilmesi işlemidir.
Muhammet TOSUN






